W praktyce prowadzenia księgowości zdarza się, że przedsiębiorca otrzymuje fakturę dotyczącą wydatku poniesionego w poprzednich latach, która z różnych powodów nie została wcześniej ujęta w księgach rachunkowych. W takiej sytuacji pojawia się pytanie, w jaki sposób prawidłowo rozliczyć zaległy dokument zarówno na gruncie podatku dochodowego od osób prawnych, jak i przepisów ustawy o rachunkowości. W dzisiejszym artykule Bizin.pl wyjaśniamy, jak należy postępować w przypadku kosztów pośrednich z lat ubiegłych, gdy faktura nie została wprowadzona do ksiąg rachunkowych w odpowiednim czasie.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów albo zachowania lub zabezpieczenia ich źródła. Wyjątek stanowią wydatki, które zostały wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.
Oznacza to, że przedsiębiorca może zaliczyć do kosztów podatkowych wydatki, które pozostają w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą i są gospodarczo uzasadnione. Związek ten może mieć charakter zarówno bezpośredni, jak i pośredni.
Co do zasady, aby dany wydatek został uznany za koszt uzyskania przychodów, podatnik powinien być w stanie wykazać, że został on poniesiony w związku z prowadzoną działalnością oraz że jego celem było osiągnięcie przychodu lub zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów.
Jednocześnie konieczne jest ustalenie, w którym momencie wydatek powinien zostać zaliczony do kosztów podatkowych. W tym celu należy określić, czy mamy do czynienia z kosztem bezpośrednio związanym z konkretnymi przychodami, czy też z kosztem pośrednim.
Zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o CIT koszty bezpośrednio związane z przychodami są co do zasady potrącane w tym roku podatkowym, w którym osiągnięto odpowiadające im przychody. Inaczej wygląda sytuacja w przypadku kosztów pośrednich. Na podstawie art. 15 ust. 4d ustawy o CIT koszty, których nie można bezpośrednio przypisać do określonych przychodów, są zasadniczo zaliczane do kosztów uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia.
Jeżeli jednak wydatek dotyczy okresu dłuższego niż jeden rok podatkowy i nie można ustalić, jaka jego część przypada na poszczególne lata, koszt powinien zostać rozliczony proporcjonalnie do okresu, którego dotyczy.
Istotne znaczenie ma również art. 15 ust. 4e ustawy o CIT. Zgodnie z tym przepisem za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów uważa się co do zasady dzień, na który koszt został ujęty w księgach rachunkowych na podstawie otrzymanej faktury, rachunku lub innego odpowiedniego dokumentu.
Przepis ten ma szczególne znaczenie w przypadku faktur dotyczących kosztów pośrednich z poprzednich lat, które nie zostały wcześniej ujęte w księgach rachunkowych.
Zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych wynikają przede wszystkim z ustawy o rachunkowości. Zgodnie z art. 20 ust. 1 tej ustawy każde zdarzenie gospodarcze powinno zostać ujęte w księgach rachunkowych okresu sprawozdawczego, którego dotyczy.
W praktyce mogą jednak wystąpić sytuacje, w których dokument dotyczący wcześniejszego okresu zostanie ujawniony dopiero po sporządzeniu lub zatwierdzeniu sprawozdania finansowego. W takim przypadku sposób postępowania zależy między innymi od tego, kiedy wykryto błąd oraz czy ma on istotny wpływ na wcześniej sporządzone sprawozdanie finansowe.
Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o rachunkowości, jeżeli po sporządzeniu rocznego sprawozdania finansowego, ale przed jego zatwierdzeniem jednostka uzyska informacje o zdarzeniach mających istotny wpływ na to sprawozdanie, powinna odpowiednio je zmienić. W takim przypadku konieczne może być również dokonanie odpowiednich zapisów w księgach rachunkowych roku obrotowego, którego dotyczy sporządzane sprawozdanie finansowe.
Jeżeli natomiast dane zdarzenie, które nastąpiło po dniu bilansowym, nie powoduje zmiany stanu istniejącego na dzień bilansowy, odpowiednie informacje mogą zostać przedstawione w dodatkowych informacjach i objaśnieniach.
Inne zasady obowiązują, gdy informacja o błędzie lub nieujętej wcześniej fakturze zostanie uzyskana już po zatwierdzeniu rocznego sprawozdania finansowego.
Zgodnie z art. 54 ust. 2 ustawy o rachunkowości skutki takich zdarzeń ujmuje się w księgach rachunkowych tego roku obrotowego, w którym jednostka otrzymała informacje o ich wystąpieniu. W przypadku wykrycia błędu pochodzącego z poprzednich lat należy jednak dodatkowo ocenić jego istotność.
Ustawa o rachunkowości nakazuje stosowanie zasady istotności. Zgodnie z art. 4 ust. 4a informacje należy uznać za istotne, jeżeli ich pominięcie lub błędne przedstawienie mogłoby wpłynąć na decyzje podejmowane przez użytkowników sprawozdania finansowego. Przy ocenie istotności należy brać pod uwagę nie tylko pojedynczy błąd. Kilka pozornie nieistotnych nieprawidłowości może bowiem łącznie mieć istotny wpływ na dane przedstawione w sprawozdaniu finansowym.
Zgodnie z zasadami wynikającymi z Krajowego Standardu Rachunkowości nr 7 błędy dotyczące poprzednich lat obrotowych, które zostały wykryte w bieżącym okresie, należy odpowiednio skorygować w księgach rachunkowych.
Sposób ich rozliczenia zależy przede wszystkim od tego, czy błąd został uznany za istotny.
Jeżeli pominięta wcześniej faktura dotyczy błędu, który jednostka uznała za nieistotny, korekta wpływa na wynik finansowy bieżącego roku obrotowego. Ostateczny sposób ujęcia księgowego powinien oczywiście uwzględniać przyjętą przez jednostkę politykę rachunkowości oraz charakter konkretnego zdarzenia gospodarczego.
Jeżeli błąd dotyczący poprzednich lat obrotowych zostanie uznany za istotny, jego korekta powinna zostać odniesiona na kapitał własny. Zgodnie z art. 54 ust. 3 ustawy o rachunkowości korekta wynikająca z usunięcia istotnego błędu z poprzednich okresów jest ujmowana jako zysk lub strata z lat ubiegłych. W zależności od charakteru korekty może ona zostać wykazana również w innej odpowiedniej pozycji kapitałów własnych. Jednostka zobowiązana do sporządzania zestawienia zmian w kapitale własnym powinna również wykazać odpowiednią korektę w tym zestawieniu.
W dodatkowych informacjach i objaśnieniach jednostka powinna przedstawić informacje dotyczące istotnych błędów popełnionych w poprzednich latach.
W szczególności mogą one obejmować:
Opinie naszych klientów
Korzystam z programu od ponad rok i jestem bardzo zadowolony. Łatwa obsługa, dobrze działający interfejs. Polecam!
Wiele rozbudowanych funkcjonalności oraz dostęp z każdego miejsca i o każdej porze – super.
Bardzo prosty i przyjazny interfejs. I co najważniejsze wszystko jest online.
Prosty w obsłudze, wszędzie dostępny. Posiada wszystkie niezbędne funkcje do prowadzenia firmy. Wystawiaj, pobieraj, wysyłaj, generuj - wszystko po jednym kliknięciu jest w systemie Bizin.pl. Intuicyjny interfejs pozwala w łatwy sposób zadbać o dokumenty w firmie.
Jestem bardzo zadowolona z usług. Czysto, jasno, przejrzyście i bezproblemowo.
Bardzo intuicyjny oraz łatwy w obsłudze program. Rewelacyjna jest możliwość importowania dokumentów do biura rachunkowego.
51 419
zadowolonych
klientów
